Kolorowy pasek
Godło, Herb, Logo
Logo Biuletyn Informacji Publicznej

Biuletyn Informacji Publicznej
Regionalna Izba Obrachunkowa w Olsztynie

Kolorowy pasek

Roczne sprawozdanie z działalności Komisji - 2007 r.

W 2007 roku  Komisja ds. powiadomienia przez skarbnika jednostki samorządu terytorialnego o  dokonaniu kontrasygnaty na pisemne polecenie zwierzchnika otrzymała i rozpatrzyła 1 powiadomienie skarbnika.

         Powiadomienie dotyczyło podpisania przez powiat umowy o dofinansowanie projektu w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego 2004-2006, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Komisja uchwaliła, że przedmiotowa  umowa została zawarta zgodnie z prawem.

  Powyższą decyzję  Komisja uzasadniła, jak niżej:

W dniu 28 lutego 2007 r. Starosta Powiatu  pismem znak. WO.0072 – 4/2007 z dnia 26 lutego 2007 r. zawiadomił Regionalną Izbę Obrachunkową w Olsztynie, że zgodnie z art. 45 ust.

W dniu 19 lutego 2007 r. Skarbnik Powiatu pismem z dnia 16 lutego 2007 r. znak WF – 0912/2/2007 skierowanym do Pana Starosty - Przewodniczącego Zarządu Powiatu, działając „w oparciu o art. 45 ust. 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych ( Dz. U. Nr 249, 4/2007 poz. 2104 z późn. zm.) i art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 05 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.) – odmówił kontrasygnaty umowy o dofinansowanie projektu „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie…”.

 Skarbnik Powiatu uzasadnił odmowę kontrasygnaty w następujący sposób:

1.  W projekcie budżetu na 2007 r. ani w toku dotychczasowych prac nad budżetem 2007 r. nie ma żadnych zapisów zabezpieczających utratę dofinansowania wynikającego z zapisów umowy i w oświadczeniach stanowiących integralną część umowy o dofinansowanie projektu

2.  Podpisanie umowy o dofinansowanie łącznie z wszystkimi zapisami byłoby akceptacją rezygnacji z jedynego, w obecnym stanie rzeczy, źródła pokrycia zobowiązań wynikających z umowy z wykonawcą robót a w konsekwencji akceptacją zobowiązania bez pokrycia.

3.  Sytuacja finansowa powiatu nie pozwalała na zabezpieczenie tych roszczeń w sposób prosty, bez generalnej przebudowy budżetu na 2007 r. i prognoz wydatków w latach następnych.

4.  W przypadku zmniejszenia dofinansowania nie uzyska się w drugiej połowie 2007 r. kredytu na opłacenie wykonanych robót bez odpowiedniego wcześniejszego uwidocznienia tej potrzeby w budżecie powiatu na 2007 r. oraz zbadania w prognozie długów i sytuacji finansowej Powiatu możliwości sfinansowania tych robót bez dofinansowania.

5.  Umowa nie została sprawdzona przez naszego Radcę Prawnego i nie posiada podpisów stwierdzających, że przeszła wewnętrzne procedury sprawdzające określone zarządzeniami Starosty. W ocenie Skarbnika wątpliwymi prawnie jest umieszczenie w umowie zapisów dopuszczających całkowite lub częściowe zmniejszenie dofinansowania mimo wypełnienia wszystkich warunków przyjętych wcześniej tą umową. Jest tu jakaś wewnętrzna sprzeczność.

6.  Cała wyżej opisana sprawa wg wiedzy Skarbnika nie była dotychczas przedłożona Zarządowi i nie była przez Zarząd Powiatu rozstrzygnięta. Nieznana jest też Radnym i Radzie Powiatu.

7.  Kontrasygnaty odmawiam ze względu na zapisy w § 25 zał. nr 1 i 2 tejże umowy.

Starosta, odnosząc się do powyższych okoliczności przedstawionych przez Skarbnika, wyjaśnił między innymi:

1.  „Nie ma podstaw prawnych ani faktycznych do zmiany budżetu powiatu na 2007 r. w zakresie zapisów zabezpieczających ewentualną utratę dofinansowania, ponieważ budżet powiatu zabezpiecza w całości to zadanie tj. kwotę 4.187.356 zł, w tym ze środków unijnych na kwotę 2.699.973 zł. Zmniejszenie finansowania ze środków unijnych, jako skutek złożonych oświadczeń, jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym, ewentualnym, które w żaden sposób na dzień dzisiejszy nie skutkuje negatywnie w budżecie powiatu, a tym samym nie ma potrzeby jego zmiany.

2.  Umowa z wykonawcą na realizację tego projektu została podpisana 22 września 2006 r. i jak wyżej zaznaczono zapłata za wykonane roboty jest w całości zabezpieczona w budżecie powiatu. Wykonawca rozpoczął realizację inwestycji, a powiat rozpoczął procedurę uruchomienia prefinansowania, w lipcu br. przewidziane jest zakończenie projektu i ostateczne rozliczenia finansowe (złożenie ostatniego wniosku o płatność). Powiat będzie jednym z pierwszych beneficjentów uprawnionych do refundacji wydatków, tym samym ma większe szanse na otrzymanie pełnego dofinansowania projektu, niż inne podmioty, które nie są na tym etapie ( np. nie wyłoniły jeszcze wykonawcy).

3.  W przypadku zaistnienia zmniejszenia dofinansowania ze środków unijnych Zarząd Powiatu ma świadomość, iż będzie musiał dokonać stosownych zmian w budżecie, rolą Zarządu i Skarbnika będzie „generalna przebudowa budżetu na 2007 r. i prognoz wydatków w latach następnych”.

4.  Odnosząc się do zarzutu, iż zbyt późno dostarczono Skarbnikowi projekt umowy chcę nadmienić, iż dopiero 16 lutego otrzymaliśmy z Urzędu Wojewódzkiego projekt ze zmianami tj. na trzy dni przed podpisaniem umowy. Nie podpisanie umowy w zaproponowanym kształcie oznaczałoby, pozbawienie się szansy uzyskania dofinansowania ze środków unijnych.

5.  W dniu 19 lutego 2007 r. Zarząd Powiatu w obecności Przewodniczącego Rady Powiatu i Przewodniczących stałych komisji Rady, radcy prawnego, po zapoznaniu się z opinia tych osób, przeanalizowaniu stawianych przez Skarbnika zarzutów, jednogłośnie podjął decyzję o podpisaniu umowy.”

Podsumowując Starosta stwierdził, że Zarząd Powiatu jako beneficjent wnikliwie przeanalizował skutki podpisania umowy z Wojewodą i wyrażając zgodę na jej podpisanie nie naruszył żadnych przepisów.

Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 05 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym Skarbnik powiatu, który odmówił kontrasygnaty, ma jednak obowiązek jej dokonania na pisemne polecenie starosty, przy równoczesnym powiadomieniu o tym rady powiatu i regionalnej izby obrachunkowej.

Na podstawie art. 45 ust. 3, 4 i 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych dowodem dokonania przez głównego księgowego wstępnej kontroli, o której mowa w ust. 1 pkt 3 i 4 tego przepisu, jest jego podpis złożony na dokumentach dotyczących danej operacji. Złożenie podpisu przez głównego księgowego na dokumencie, obok podpisu pracownika właściwego rzeczowo, oznacza, że:

1)  nie zgłasza zastrzeżeń do przedstawionej przez właściwych rzeczowo pracowników oceny prawidłowości merytorycznej tej operacji i jej zgodności z prawem;

2)  nie zgłasza zastrzeżeń do kompletności oraz formalno-rachunkowej rzetelności i prawidłowości dokumentów, dotyczących tej operacji;

3)  zobowiązania wynikające z operacji mieszczą się w planie finansowym jednostki.

Główny księgowy, w razie ujawnienia nieprawidłowości (w zakresie określonym w przepisach), zwraca dokument właściwemu rzeczowo pracownikowi, a w razie nie usunięcia nieprawidłowości odmawia jego podpisania. O odmowie podpisania dokumentu i jej przyczynach główny księgowy zawiadamia pisemnie kierownika jednostki. Kierownik jednostki może wstrzymać realizację zakwestionowanej operacji albo wydać w formie pisemnej polecenie jej realizacji.

Taka sytuacja miała miejsce w badanej sprawie, gdyż skarbnik stwierdził nieprawidłowości w umowie o dofinansowanie projektu „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie…” – o tym fakcie i jego przyczynach zawiadomił pisemnie Starostę  i otrzymał w formie pisemnej polecenie udzielenia kontrasygnaty.

W tym miejscu należy wskazać, że zadaniem Komisji nie jest rozstrzygnięcie tego czy skarbnik miał rację odmawiając udzielenia kontrasygnaty czy jej nie miał. Należy stwierdzić, że zadaniem komisji jest zbadanie sprawy udzielenia przez skarbnika kontrasygnaty na pisemne polecenie zwierzchnika, a nie zbadanie sprawy nieudzielania kontrasygnaty przez skarbnika. Zakres pracy komisji determinuje art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, na podstawie, którego  izby kontrolują gospodarkę finansową, w tym realizację zobowiązań podatkowych oraz zamówienia publiczne podmiotów określonych w tej ustawie na podstawie kryterium zgodności z prawem i zgodności dokumentacji ze stanem faktycznym. Kontrola gospodarki finansowej jednostek samorządu terytorialnego w zakresie zadań administracji rządowej, wykonywanych przez te jednostki, na podstawie ustaw lub zawieranych porozumień, dokonywana jest także z uwzględnieniem kryterium celowości, rzetelności i gospodarności.

Podsumowując należy stwierdzić, że celem prac komisji jest stwierdzenie -  biorąc pod uwagę zastrzeżenia skarbnika – czy czynność, która została kontrasygnowana na pisemne polecenie zwierzchnika została dokonana zgodnie z prawem.

Wobec powyższego Komisja zważyła, co następuje:

Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o finansach publicznych jednostki sektora finansów publicznych mogą zaciągać zobowiązania do sfinansowania w danym roku do wysokości wynikającej z planu wydatków lub kosztów jednostki, pomniejszonej o wydatki na wynagrodzenia i uposażenia, składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, inne składki i opłaty obligatoryjne oraz płatności wynikające z zobowiązań zaciągniętych w latach poprzednich. Limity obciążeń finansowych określa art. 169 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, na podstawie, którego  łączna kwota przypadających w danym roku budżetowym:

1)  spłat rat kredytów i pożyczek,  wraz z należnymi w danym roku odsetkami od kredytów i pożyczek,

2)  wykupów papierów wartościowych emitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego wraz z należnymi odsetkami i dyskontem od papierów wartościowych emitowanych na cele określone w art. 82 ust. 1 ustawy o finansach publicznych,

3)  potencjalnych spłat kwot wynikających z udzielonych przez jednostki samorządu terytorialnego poręczeń oraz gwarancji

- nie może przekroczyć 15 % planowanych na dany rok budżetowy dochodów jednostki samorządu terytorialnego.

         Na podstawie art. 170 ust. 1 i 2 ustawy o finansach publicznych  łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego na koniec roku budżetowego nie może przekroczyć 60 % wykonanych dochodów ogółem tej jednostki w tym roku budżetowym, a w trakcie roku budżetowego łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego na koniec kwartału nie może przekraczać 60 % planowanych w danym roku budżetowym dochodów tej jednostki.

     Należy mieć również na uwadze przepisy art. 170 ust. 3 ustawy o finansach publicznych na podstawie, którego ograniczeń wynikających z art. 170 ust. 1 i 2 tej ustawy nie stosuje się do emitowanych papierów wartościowych, kredytów i pożyczek zaciąganych w związku z umową zawartą z podmiotem dysponującym środkami przeznaczonymi na realizację programów przedakcesyjnych, środkami pochodzącymi z funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rybołówstwa, środkami, Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej "Sekcja Gwarancji", Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji, Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich, oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielonej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA): Norweskiego Mechanizmu Finansowego, Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego, Szwajcarskiego Mechanizmu Finansowego oraz inne środki.

Wobec powyższego, by organ wykonawczy mógł zaciągnąć zobowiązanie, wcześniej kwota tego zobowiązania musi być zaplanowana w budżecie i nie mogą być przekroczone wskaźniki, o których omowa wyżej.

Taka sytuacja miała miejsce w przypadku podpisania w dniu umowy Nr Z/2.28/III/3.1/263/05/U/16/07 o dofinansowanie Projektu: „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie…” w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego 2004-2006, Priorytet 3 – rozwój lokalny (z wyłączeniem działania 3.4 – Mikroprzedsiębiorstwa), działanie 3.1 – Obszary wiejskie, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Jak zaznaczono przedmiotową umowę podpisano w dniu 19 lutego 2007 r. natomiast budżet Powiatu… na rok 2007 został uchwalony w dniu
22 marca 2007 r., wobec czego na mocy art. 54 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym, podstawą gospodarki budżetowej w dniu podpisania umowy był projekt budżetu przedstawiony radzie powiatu.

W powyższym projekcje budżetu zadanie inwestycyjne „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie..” zostały zaplanowane w załączniku Nr 3 do projektu budżetu w pozycji 4 w Dziale 600 – Transport i łączności, Rozdziale 60014 –  Drogi publiczne powiatowe, § 6058 i 6059 tj. wydatki inwestycyjne jednostek budżetowych finansowane i współfinansowane z programów i projektów ze środków funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności, oraz z funduszy unijnych finansujących Wspólną Politykę Rolną, w wysokości 3.899.500 zł z tego z kredytów i pożyczek 839.500 zł, z innych źródeł 360.000 zł i ze środków unijnych wyżej wymienionych 2.700.000 zł.

Należy również wskazać, że zgodnie z sytuacją finansową Powiatu …i prognozą łącznej kwoty długu dołączonych do projektu budżetu na 2007 r., planowana łączna kwota długu na koniec roku budżetowego 2007 wyniesie 43,37 % planowanych dochodów, a łączna kwota przypadających w danym roku budżetowym spłat rat kredytów i pożyczek oraz potencjalnych spłat kwot wynikających z udzielonych przez Powiat poręczeń i  gwarancji wyniesie 7,92 % planowanych na dany rok budżetowych dochodów.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że w wyniku zaciągnięcia przedmiotowego zobowiązania nie zostały naruszone limity, o których mowa w art. 169 ust. 1 - w związku z ustępem 3 tego przepisu -   i art. 170 ust. 1  - w związku z ustępem 3 tego przepisu  - ustawy o finansach publicznych.

Odnosząc się do stwierdzenia, że „umowa nie została sprawdzona przez naszego Radcę Prawnego i nie posiada podpisów stwierdzających, że przeszła wewnętrzne procedury sprawdzające określone zarządzeniami Starosty” - to Komisja stwierdza, że w dniu 19 kwietnia 2007 r. Skarbnik Powiatu przesłał komisji zarządzenie Starosty  Nr 8/2003 w sprawie ustalenia zasad przestrzegania procedur kontroli finansowej oraz przeprowadzania wstępnej oceny celowości zaciągania zobowiązań finansowych i dokonywania wydatków. Z zapisów powyższego aktu wynika, że:

-     kierownik odpowiedniego Wydziału Starostwa odpowiada za jakość merytoryczną i formalno-rachunkową opracowań technicznych, ich wyceny, kosztów, analiz i innych dokumentów sporządzanych w kierowanym przez niego wydziale, stanowiących podstawę zawarcia umów, sporządzenie zamówień lub innych dokumentów (lub czynności) mających skutki majątkowe lub finansowe,

-     powyższe dokumenty podpisuje pracownik sporządzający i akceptuje kierownik wydziału prowadzącego sprawę, podpisem tym potwierdza ich rzetelność i poprawność,

-     kierownik wydziału potwierdza podpisem egzemplarze umów i zamówień pozostających w aktach jednostki i przekazywane do Wydziału Finansowego i innych wydziałów Starostwa Powiatowego. Podpisem tym potwierdza ich rzetelność i poprawność.

Mając na uwadze, że przedmiotowa  umowa dotyczy dofinansowania projektu „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie…” w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego 2004-2006, Priorytet 3 – rozwój lokalny (z wyłączeniem działania 3.4 – Mikroprzedsiębiorstwa), działanie 3.1 – Obszary wiejskie, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego – to sprawa zachowania procedur kontrolnych określonych w powołanym wyżej Zarządzeniu Starosty – dotyczy Skarbnika i Skarbnik odmawiając dokonania kontrasygnaty nie może powoływać się na to, że  umowa ta nie posiada podpisów stwierdzających, że przeszła wewnętrzne procedury sprawdzające określone zarządzeniami Starosty – gdyż to właśnie kontrasygnata Skarbnika jest między innymi potwierdzeniem tego, że umowa ta przeszła procedury sprawdzające w Wydziale Finansów. 

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że - podpisując w dniu 19 lutego 2007 r. umowę Nr Z/2.28/III/3.1/263/05/U/16./07 o dofinansowanie Projektu: „Zaprojektowanie i budowa nawierzchni dróg powiatowych nr 1598 N i 1799N w powiecie…” w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego 2004-2006, Priorytet 3 – rozwój lokalny) z wyłączeniem działania 3.4 – Mikroprzedsiębiorstwa), działanie 3.1 – Obszary wiejskie, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego - Zarząd Powiatu działał w granicach upoważnienia i nie naruszył prawa.

 

 

 

Metadane

Źródło informacji:WIAS
Data utworzenia:2008-03-17 14:35:45
Wprowadził do systemu:Dariusz Golonka
Data wprowadzenia:2008-03-19 13:50:00
Opublikował:Z-ca Prezesa Izby
Data publikacji:2008-03-20 14:15:18
Ostatnia zmiana:2012-09-06 14:38:21
Ilość wyświetleń:2287
Regionalna Izba Obrachunkowa w Olsztynie
Al. Marszałka Józefa Piłsudskiego 32, 10-578 Olsztyn

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies.

Zamknij